Wysłannicy USA w Moskwie. Co dalej z rozmowami o wojnie w Ukrainie?
Jared Kushner i Steve Witkoff, amerykańscy mediatorzy w rozmowach pokojowych, przylecieli w czwartek do Moskwy na spotkanie z Władimirem Putinem. Wcześniej przez dwa dni negocjowali w Abu Zabi. Przełomu tam nie było, ale strony uzgodniły kolejną wymianę jeńców.
Wizyta w Moskwie i wymiana jeńców
Według rosyjskich agencji, w tym Interfaksu, na lotnisku Wnukowo wysłanników powitał specjalny przedstawiciel Putina, Kirił Dmitriew. Opublikował on zdjęcie z powitania na platformie X. Po zakończeniu rozmów w Zjednoczonych Emiratach Arabskich Kushner mówił, że jednym z pozytywnych wyników jest zgoda na największe dotąd uwolnienie jeńców w ramach działań humanitarnych. Liczby mają zostać ustalone następnego dnia.
W Moskwie Amerykanie mają też poruszyć kwestię włączenia partnerów europejskich do obecnego formatu trójstronnego (USA, Rosja, Ukraina). Po spotkaniu z Putinem Kushner i Witkoff mają polecieć do Irlandii, gdzie zaplanowano ich rozmowę z Wołodymyrem Zełenskim.
Europa chce miejsca przy stole
W Dublinie w czwartek zbierają się przywódcy ponad 40 państw na szczycie Europejskiej Wspólnoty Politycznej. Tematem są bezpieczeństwo kontynentu i Ukraina. Obecni będą m.in. Zełenski, premier Kanady Mark Carney oraz sekretarz generalny NATO Mark Rutte.
Kanclerz Niemiec Friedrich Merz powiedział na marginesie szczytu, że Rosja staje się coraz bardziej skłonna zaakceptować europejskiego przedstawiciela w negocjacjach. Dodał, że ważniejsze od tego, kto nim zostanie, jest samo skłonienie Putina do rozmów. – Ważne jest, aby Rosja usiadła do stołu i była gotowa rozmawiać – powiedział Merz. Wsparcie dla Kijowa nazwał „wspólną odpowiedzialnością Europy”.
Europejscy politycy od dawna starają się o miejsce w negocjacjach prowadzonych przy amerykańskim pośrednictwie. Dotąd przedstawiciele UE byli obecni w Abu Zabi tylko na marginesie rozmów.
Wojna trwa równolegle do rozmów
Nocą Rosja i Ukraina znów atakowały się nawzajem. Rosyjskie ministerstwo obrony poinformowało o uderzeniach w obiekty wojskowe i energetyczne w Ukrainie oraz w magazyn amunicji w Kijowie. Agencja Reutera pisała o wybuchach słyszanych w stolicy, a lokalne władze obwodu rówieńskiego o uszkodzeniach infrastruktury energetycznej i cywilnej. Mer Moskwy Siergiej Sobianin przekazał, że zestrzelono pięć dronów lecących w stronę miasta.
Ukraiński Sztab Generalny podał, że od 30 października uderzył w siedem rosyjskich rafinerii, w tym pięć największych: w Omsku, Kiriszach, Riazaniu, Niżnym Nowogrodzie i Jarosławiu. Według Kijowa ma to zmniejszać dochody, które pomagają Rosji finansować wojnę. Prezydent USA Donald Trump krytykował wcześniej takie ataki, ale Zełenski zapowiedział ich kontynuację.
Zełenski poinformował też, że ukraińskie jednostki od kilku dni odnotowują zakłócenia w działaniu Starshield, wojskowej wersji internetu satelitarnego Starlink. Jego zdaniem to „systematyczne ograniczenia prędkości”, a nie przypadkowe błędy. Wcześniej zarówno Elon Musk, jak i Trump zaprzeczali ograniczaniu dostępu.
Do tego dochodzą doniesienia o stratach Rosji. Wyciekłe dane, które mają pochodzić z rosyjskiego urzędu statystycznego Rosstat, wskazują na ponad 412 tys. zgonów powiązanych z wojną. Brytyjski „Guardian” pisze, że faktyczna liczba może być bliższa 500 tys. Zbioru danych nie zweryfikowano niezależnie.
Co to oznacza dla Polski
Dla polskiego czytelnika najważniejsze jest pytanie, czy Europa zyska realny wpływ na warunki ewentualnego porozumienia. Polska jako członek UE i NATO leży blisko linii frontu, więc kształt rozejmu lub pokoju bezpośrednio dotyczy jej bezpieczeństwa. Szczyt w Dublinie pokazuje, że europejskie stolice chcą uczestniczyć w rozmowach, a nie tylko poznawać ich wyniki z drugiej ręki.
Na razie to jednak deklaracje i oczekiwania. Rozmowy w Abu Zabi nie przyniosły przełomu, a po obu stronach dalej trwają ataki. Wymiana jeńców byłaby konkretnym efektem, ale na podstawie dostępnych informacji nie widać jeszcze zbliżenia stanowisk w sprawach zasadniczych.
Źródło: DW – „Ukraine peace talks: US envoys arrive in Russia to meet with Putin”
